چارتر هواپیمای باری به معنای کرایه دربست هواپیما از یک شرکت مخصوص هواپیمای باری یا ایرلاین هایی که مالک هواپیمای باری هستند برای مدتی مشخص است که اصطلاحاً به شرکت یا شخص اجاره کننده هواپیمای باری چارترر یا چارتر کننده می گویند.
بطور کلی هواپیما ها از نظر کاربری به چهار نوع مسافربری، نظامی، ترابری(باری) و مانوری تقسیم می شوند که در صنعت حمل و نقل بین المللی بار هوایی و چارتر هواپیما منظور هواپیمای باری یا قسمتی از انبار هواپیمایی مسافری است.
تا زمانیکه ابعاد بارهای یعنی ابعاد بیرونی بسته بندی در پارمتر های طول *عرض *ارتفاع استاندارد باشند بدین معنا که از ابعاد درب ورودی انبار هواپیما بیشتر نباشند و همچنین وزن آن بیشتر از ظرفیت قابل پروازی هواپیما نباشد به راحتی به وسیله کارگران یا نوار نقاله قابل جابه جایی باشند و معمولاً ظرفیت کلی آن به لحاظ وزن واقعی و وزن حجمی volume/chargeable weight بر اساس ابعاد بسته بندی ها محاسبه می گردد و سپس نوع هواپیما برای چارتر انتخاب می شود. در مدل Full Charter معمولاً هواپیمای کاملاً باری مدنظر می باشد و در مورد Lose cargo حمل بار در اختیار یک شرکت یا چارتر کننده قرار می‌گیرد، اما هواپیماهای مسافربری قابلیت فول چارتر شدن تنها به منظور حمل بار را ندارند چرا که طبق مجوز فعالیت خود از سازمان هوایی (کشوری) باید از کاربری اصلی خود یعنی (حمل مسافر) در هر مسیر استفاده کنند.

پرواز بازرگانی در واقع روش حمل کالا در حمل و نقل هوایی بوده و امکان جابه جایی مسافر در آن وجود ندارد، زیرا کاربری و مجوز این نوع  هواپیما تنها در حوزه حمل کالا تعریف شده است و معمولا تاجران، بازرگانان و مجریان حمل بار نمایشگاه های بین المللی از آن استفاه می کنند. حمل و نقل کالا در این نوع پرواز به دو طریق Freight یا Cargo صورت می گیرد. افرادی که می خواهند مهاجرت یا مسافرت طولانی داشته باشند، می توانند بار خود را به صورت فریت به کشور مقصد بفرستند. در حمل و نقل کارگو  کالاهای تجاری بین کشورهای مختلف توسط هواپیماهای اختصاصی جا به جا میشوند نظیر حمل هوایی کالاهای نمایشگاه های بین المللی ، گاهی این نوع پروازها مستقیما از کشور مبدا انجام نمی شوند به عبارت دیگر کشور مبدا خط هوایی یا سرویس هوایی که مستقیما به کشور مقصد برود را در اختیار ندارد، در این مواقع پروازها معمولا بواسطه یک کشور واسط و طی دو پرواز یا اصطلاحا لگ های پروازی صورت می گیرند. برای مثال کشور عزیزمان ایران پرواز مستقیمی از فرودگاه بین المللی امام خمینی (ره) به مقصد شهر مینسک واقع در کشور بلاروس را ندارد، بنابراین برای ارسال کالا به این کشور از خطوط هوایی می توانیم استفاده کنیم که پرواز به دبی دارند یا از طریق ترکیه، روسیه، قزاقستان یا کشور واسط از طریق هواپیماهای متعلق به همان ایرلاین و یا سایر ایرلاین ها پرواز مستقیم به مقصد مورد نظر خواهند داشت.

انواع محموله‌های ارسالی با هواپیمای باری

نوع حمل بار از روش هوایی با توجه به سه فاکتور زمان تحویل، حجم و وزن کالا ، قیمت یا کرایه حمل تغییر می‌کند. برای تعیین نوع حمل بار برآورد هزینه، نوع کالا، ارزش کالاها، محل تحویل، ابعاد و وزن آنها و مقررات گمرکی جهت صادرات یا واردات به کشور مبدا و مقصد مورد ارزیابی قرار می گیرد.  بدین ترتیب کالاها برای حمل و نقل هوای به دسته های زیر تقسیم می شوند که هرکدام قوانین ارسالی و مدارک خاص خود را دارند:

حمل و نقل بارهای هوایی معمولی: NORMAL CARGO  

حمل و نقل بارهای هوایی فاسدشدنی: PERISHABLE CARGO

بارهای حجمی و سبک: LIGHT CARGO

حمل و نقل بارهای خطرناک: DG CARGO

حمل و نقل اجساد: CARNAGE CARGO

حمل و نقل حیوانات زنده

تعریف کارگو:

کارگو دارای تعاریف مختلفی است و هر شخص بسته به نوع فعالیت خود در صنعت حمل‌ونقل بین المللی و بازرگانی خارجی می‌تواند برداشت خاصی از این کلمه داشته باشد. اگر بخواهیم به شکل ساده و قابل ‌فهم کارگو را تعریف کنیم، باید بگوییم کارگو یک روش حمل بار است که در آن یک یا چند کالا به وسیله هواپیماهای غیر مسافربری و تجاری به دیگر نقاط ارسال می‌شوند.  

در کشور ایران کارگو، بیشتر به شکل هوایی این نوع حمل بار گفته می‌شود. به طور مثال شما در یک کشور خارجی نظیر چین اقدام به خرید کالا کرده‌اید و صاحب یک شرکت نیز هستید، هواپیماهای مسافربری در این زمینه نمی‌توانند به شما کمک کنند. در واقع انتقال این کالا توسط شرکت‌هایی صورت می‌گیرد که برای حمل بار هواپیماهای باری در اختیار دارند. شما می توانید به یکی از این شرکت‌ها مراجعه کرده و پس ‌از انجام امورات گمرکی و اخذ مجوز از طریق کارگو، کالای خود را به کشور مقصد بفرستید.

مدارک مورد نیاز برای ارسال بار هوایی

1- مشخصات کامل شرکت گیرنده /فرستنده در صورتیکه گیرنده /فرستنده شخص حقیقی باشند کپی از پاسپورت فرد گیرنده و فرستنده بار.

2- آدرس دقیق گیرنده و فرستنده بار هوایی به همراه کد پستی.

3- لیست عدل بندی یا Packing List از بسته بندی و تعداد کالاها که بطور کامل و دقیق و ابعاد سانتیمتری آن نیز ذکر شده باشد.

4- Invoice یا فاکتور فروش که در آن شرح تجاری کامل کالا، کد تعرفه، ارزش کالا و ترم اینکوترمز مربوط به قرارداد فی مابین فروشنده و خریدار قید شده باشد.
5-برگه توزین یا قبض باسکول، X-Ray و بررسی بار
6- قبض انبار محموله
7-اظهار نامه گمرکی (در رویه صادرات)
8- در صورتیکه کالا فاسد شدنی، خوراکی و یا جز گروه بندی مواد شیمیایی یا خطرناک باشد ارائه گواهی بهداشت ،گواهی استاندارد و آنالیز و فرم MSDS و DG Form الزامی است.

حمل و نقل هوایی برای کدام کالاها استفاده می شود؟

کالاهایی که باید سریع به مقصد برسند

بارهای با حجم پایین

غذاهای فاسد شدنی

کالاهای نمایشگاه ها و رویدادهای مهم

گیاهان و مکمل ها 

داروها، واکسن، محصولات دارویی < خون و اعضاء بدن>

حیوان زنده

محصولات لوکس و گرانقیمت نظیر کلکسیون های اتومبیل و ...

آثار هنری

ماشین آلات و لوازم جانبی برای مصارف پزشکی که بایستی در کوتاه ترین زمان به کشور مقصد برسند و میزان تقضای بالایی در کشور مقصد دارند، این کالا ها معمولا جزو اولویت های وارداتی و صادراتی هستند و ارزش گمرکی بالایی نیزدارند.

در قرارداد چارتر هواپیما به چه نکاتی توجه کنیم
چند نکته‌ی کلیدی وجود دارد که معمولاً‌ در قراردادهای چارتر هواپیما حائز اهمیت هستند:

• اعلام ظرفیت مورد استفاده برای حمل بار هوایی و تصمیم گیری در مورد اینکه با ظرفیت مازاد چه باید کرد (عموماً و نه همیشه، فرض قرارداد چارتر بر این است که چارترکننده، هزینه کامل را پرداخت می‌کند و یا استفاده از ظرفیت مازاد، دیگر ارتباطی با چارتردهنده و یا ایرلاین هوایی نخواهد داشت)

• چارترکننده‌ هواپیما، قرار نیست مسائل فنی و تکنیکی و هماهنگی های سفر تیم پرواز را بر عهده بگیرد. بنابراین چارتر کننده هواپیما درگیر فرایندهای عملیاتی نمی‌شود. اما چارترکننده موظف است کلیه اطلاعات مربوط به بار و مشخصات آن را به صورت دقیق و کامل در اختیار چارتر دهنده هواپیما قرار دهند به انضمام اینکه بیمه با پوشش مناسب مطابق با ارزش کالا برای محموله خود تهیه کند.

• تعیین بازه زمانی و تاریخ دقیق شروع و پایان قرارداد ، زیرا در صورت عدم تعیین تاریخ شروع و خاتمه قرارداد چارتر هواپیمای باری در صورت جابه جایی و دیرکرد و توقف بیشتر هواپیما با توجه به هزینه های بسیار زیاد هواپیما ، سوخت آن و استقرار تیم پرواز ، چارتر دهنده می تواند چارتر کننده را ملزم به پرداخت کلیه هزینه های ایجاد شده بواسطه دیرکرد و معطلی خارج از زمان قرارداد کند.

• تعیین حق فسخ و شرایط قرارداد چارتر هواپیمای باری که معمولا در قرارداد های عمومی نیز عنوان می گردد.

• تعیین نحوه پرداخت،زمان پرداخت و محل پرداخت کرایه حمل هوایی و قید کردن ارز مورد توافق جهت انجام پرداخت، این موارد گرچه ممکن است در اول ساده و بدیهی به نظر بیایند ولی در صورت بروز اختلاف مبنع اسناد محاکم قضایی قرارداد و توافقات کتبی می باشند.

چارتر دهنده یا شرکت مالک هواپیما در مقابل چارتر کننده و کارفرمای خود موظف به ارائه :
لیست هزینه های فرودگاهی، عوارض مربوطه، مالیات بر ارزش افزوده، هزینه های نشست و برخواست هواپیما، ATC یا کنترل ترافیک هوایی، هندلینگ، کترینگ  و انجام کلیه هماهنگی ها  جهت اخذ مجوزهای پروازی از سازمان هواپیمایی کشوری و یا کشورهای واسط و مقصد می باشد، پس از اخذ موارد فوق الذکر ارائه مجوزهای صلاحیت و قابلیت پرواز با تاریخ اعتبار آنها و مشخصات و تاییدیه های نهایی سازمان هواپیمایی کشوری کشور مبدا و تاییدیه فرودگاه کشور مقصد و مسیر پرواز به انضمام کشورهای محل ترانزیت (برای مقاصدی که پرواز مستقیم به آن ها نداریم) برای هواپیمای تحت مالکیت چارتر دهنده و موضوع چارتر الزامی است .

شرکت بازرگانی همراهان پیشرو تجارت در ارسال کلیه ی بارهای تجاری و غیر تجاری ، ارسال محموله های خاص و کالاهای خطرناک، ارسال کالاهای صنعتی ،نمایشگاهی وغیره با درایت داشتن  کادر حرفه ای آماده مشاوره و خدمات رسانی به شرکتها و صادرکنندگان محترم می باشد.